Mechanika rynku – prawo popytu i podaży, arkusz zleceń

przez | 19 lipca 2019

Mechanika rynku

Podstawą do zarabiania pieniędzy na giełdzie jest zrozumienie mechanizmów, jakie zachodzą na rynku. Patrząc na wykres giełdowy, można by pomyśleć, że każdy widzi to samo. Otóż nic bardziej mylnego. W zależności od tego, jaką wiedzę posiadamy – widzimy mniej lub więcej, patrząc na to samo. 🙂

Pamiętam, jak wykonywałem moje pierwsze analizy, o ile można w ogóle to coś, co wyprawiałem, nazwać analizami. 🙂 „Analiza” moich pierwszych wykresów zazwyczaj trwała kilka minut i wykonywałem ją na jednym interwale czasowym (duży błąd), a na końcu miałem pokreślony cały wykres z różnymi wskaźnikami i oscylatorami, z których tak naprawdę nic nie wynikało. Po prostu nie miałem pojęcia o tym, co robię, dlaczego to robię i co znajduje się na tych wykresach.

W takim stanie niewiedzy i braku świadomości trwałem dość długo, chodź wtedy oczywiście wydawało mi się, że jest inaczej. 😉 Do czego jednak zmierzam? Zmierzam do tego, że dopóki nie zrozumiesz podstawowych mechanizmów, jakie zachodzą na rynku, nie będziesz w stanie zrozumieć co się na nim dzieje i dlaczego. Co z kolei sprowadza się do tego, że nie będziesz w stanie wykonywać skutecznych analiz i podejmować trafnych decyzji inwestycyjnych.

Nawet jeśli korzystając z jakiejś skutecznej metody inwestycyjnej (takich jest niewiele) uda ci się w dłuższym okresie wygenerować dochody, ale w dalszym ciągu nie będziesz rozumiał rynku, to nieustannie będziesz czuć niepewność i będziesz zastanawiać się, czy to, że zarabiasz na giełdzie, to przypadkiem nie jest kwestia szczęścia. A co jeśli szczęście cię opuści? Życie w ciągłym stresie to nic przyjemnego i chyba nie po to interesujesz się giełdą, by dołożyć sobie stresów i skomplikować życie? 😉 Myślę, że wystarczy już tego wstępu i czas przejść do meritum. 🙂

Prawo popytu i podaży

Popyt i podaż, niby dość znane i oczywiste zagadnienia, jednak dla pewności poniżej zamieszczam ich definicję:

Popyt (ang. demand) – funkcyjna zależność między ceną produktu a jego ilością, którą skłonni są zakupić nabywcy. Na tę skłonność składa się chęć (determinowaną preferencjami) oraz ekonomiczna możliwość (determinowaną siłą nabywczą).

Prawo popytu – prawo popytu oznacza, że zależność między ceną dobra oraz wielkością popytu na to dobro jest odwrotna. To znaczy, że przy tych samych okolicznościach, wraz ze wzrostem ceny danego dobra, zmaleje zapotrzebowanie na dobro, a wraz ze spadkiem ceny dobra zapotrzebowanie na nie rośnie.

źródło: https://pl.wikipedia.org/wiki/Popyt

Podaż ang. supply – to ilość dóbr, oferowana na rynku przez producentów. Podstawowym czynnikiem wpływającym na wysokość podaży jest cena, co jest prezentowane w formie graficznej za pomocą krzywej podaży. W ekonomii terminu podaż używa się w dwóch kontekstach: wielkość podaży – ilość dobra oferowana na rynku.

Prawo podaży – przy założeniu tych samych okoliczności, wielkość podaży danego towaru zwiększa się, jeśli wzrasta jego cena, natomiast obniżaniu się ceny, towarzyszy spadek wielkości podaży. Poziom wielkości podaży, tak jak poziom wielkości popytu nie zależy tylko od ceny towaru.

źródło: https://pl.wikipedia.org/wiki/Podaż

Przeczytałeś powyższe definicje i nadal nie wiesz, o co chodzi? Przeczytałeś je i rozumiesz, ale w dalszym ciągu nie wiesz, jak się to ma do giełdy? Jeśli znasz odpowiedź na powyższe pytania, to nie musisz dalej czytać tego wpisu. 😉 Jeśli natomiast nie znasz odpowiedzi na przynajmniej jedno z powyższych pytań, to zapraszam do dalszej lektury. 🙂

Popyt i podaż a cena waloru

Podstawą do tego, by zrozumieć rynek i być świadomym tego, co dzieje się na wykresie, jest zrozumienie dlaczego ceny rosną i dlaczego maleją.

Kiedy ceny rosną? – kiedy na rynku jest więcej kupujących niż sprzedających.

Kiedy ceny maleją? – kiedy na rynku jest więcej sprzedających niż kupujących.

Arkusz zleceń a cena i wykresy giełdowe

Narzędzie, które pomoże ci zrozumieć, skąd się biorą ceny na rynku i w jaki sposób są tworzone wykresy – jest arkusz zleceń.

Arkusz zleceń (ang. order book) – znajdujące się w giełdowym systemie komputerowym zestawienie ofert kupna i ofert sprzedaży akcji danej spółki wynikających ze zleceń składanych przez inwestorów. Arkusz jest widoczny dla osób posiadających dostęp do programu odbioru notowań z giełdy – klientów biur maklerskich lub osób, które wykupiły taką usługę u dostawcy danych. Zawartość arkusza zmienia się na bieżąco, wraz z napływaniem do giełdy kolejnych zleceń na kupno i sprzedaż akcji.

Arkusz ma dwie strony: lewa zawiera oferty kupna uszeregowane od najwyższej oferowanej ceny, a prawa oferty sprzedaży uszeregowane od najniższej oferowanej ceny. Rozstaw między najlepszą ofertą kupna a najlepszą ofertą sprzedaży nazywa się spreadem. Oprócz cen prezentowana jest liczba zleceń w danej cenie oraz łączna liczba akcji oferowanych do kupna lub sprzedaży przy każdej z cen.

Z pokazanego poniżej, przykładowego arkusza można wyczytać, że: w danej chwili oferowane są 34 akcje po 26,78 zł za każdą, 46 po 26,79 zł i tak dalej. Arkusz informuje też, że w tym samym momencie istnieje 100 ofert kupna akcji po 26,10 zł, 42 po 26,03 zł itd.

arkusz zleceń

źródło: https://pl.wikipedia.org/wiki/Arkusz_zleceń

Arkusz zleceń ma bezpośredni wpływ na cenę oraz to, jak wygląda wykres danego waloru.

Postaram się to z wizualizować za pomocą fikcyjnych danych z arkusza zleceń oraz świec japońskich na 10-minutowym interwale czasowym:

15:00 – cena waloru (czyli np. akcja jakiejś firmy) wynosi 10 zł i w tym momencie zaczyna się tworzyć świeca na wykresie.

cena 10 zł - początek tworzenia się świecy

15:01 – w ciągu jednej minuty było tyle samo ofert kupna co sprzedaży i wszystkie były po cenie rynkowej, więc cena została na poziomie 10 zł i świeca na wykresie w dalszym ciągu wygląda tak samo.

15:02 – pojawiło się więcej ofert kupna niż sprzedaży a po dojściu ceny do 11 zł siły kupujących oraz sprzedających zaczęły się równoważyć.

cena 11 zł - mała świeca wzrostowa

15:03 – po dojściu ceny do 11 zł sprzedający zaczęli składać więcej ofert niż kupujący, przez co cena zaczęła spadać. Przewaga sprzedających utrzymywała się do 7 zł, gdzie siły zaczęły znowu się wyrównywać.

cena 7 zł - świeca spadkowa z górnym knotem

15:05 – po dojściu ceny do 7 zł o 15:03 i chwilowej równowagi pomiędzy ilością ofert składanych przez kupujących i sprzedających, kupujący zaczęli zyskiwać przewagę, która trwała do osiągnięcia ceny 12 zł, gdzie siły ponownie się zrównoważyły.

cena 12 zł - świeca wzrostowa z dolnym knotem

15:10 – po dojściu ceny do 12 zł o 15:05 ilość ofert kupna oraz sprzedaży była bardzo podobna w związku z czym cena waloru wahała się między 11 a 12 zł, ale ostatecznie świeca zamknęła się dokładnie tak jak wyglądała o godzinie 15:05 po cenie 12 zł.

Mam nadzieję, że powyższy przykład pomógł ci zrozumieć, co wpływa na cenę danego waloru i jak tworzą się wykresy giełdowe. Zrozumienie tych zależności jest niezbędne do wykonywania skutecznych analiz rynkowych i zarabiania pieniędzy, których wszyscy tak bardzo potrzebujemy. 🙂

W kolejnych wpisach zacznę wprowadzać cię w świat analizy technicznej, który wraz z ilością pozyskiwanej wiedzy, staje się coraz bardziej interesujący. 😉

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *